Beïnvloedende factoren

Beïnvloedende factoren

Welke factoren beïnvloeden het verloop van de ziekte?
Hoewel er nog weinig bekend is over het verloop van de ziekte in de tijd , kunnen we al wel een aantal factoren op een rijtje zetten, waarvan wij aannemen dat zij het verloop van de ziekte beïnvloeden.

Het natuurlijke verloop van artritis psoriatica.
Artritis psoriatica is een chronische ziekte, waarvan de oorzaak onbekend is en waarbij in principe de klachten en de schade in de tijd toenemen. Het natuurlijk verloop van artritis psoriatica is onvoorspelbaar en  grillig van karakter:  van zeer ernstig met invaliditeit tot gevolg tot zeer mild met nauwelijks klachten van betekenis. Het is niet goed mogelijk om aan te geven welke patiënten een ernstig beloop zullen laten zien en welke patiënten weinig tot geen klachten zullen hebben. Wel staat vast, dat patiënten met veel ziekteactiviteit, met dactylitis en met erosies, reeds bij het eerste bezoek aan de reumatoloog aanwezig, meer kans hebben op een ongunstig verloop van de ziekte in de tijd.

Vroege diagnose en snel adequaat behandelen.
Onderzoek van de laatste 20 jaar heeft ons geleerd, dat bijna 70% van de patiënten, die met artritis psoriatica voor het eerst door een reumatoloog worden gezien, reeds erosies hebben bij radiologisch onderzoek. En van deze patiënten heeft de helft al meer dan 2 jaar erosies! Dit betekent dat de ontstekingen al de nodige schade hebben veroorzaakt, voordat de patiënt naar de dokter gaat. Dit betekent ook, dat een zo vroeg mogelijke diagnose  en een vroege behandeling waarschijnlijk veel invloed zal hebben op het verloop van de ziekte in de tijd. Dit betekent dus, dat men beter moet leren wanneer en met welke kenmerken de ziekte begint, welke meetinstrumenten geschikt zijn om het ziekteverloop in kaart te brengen en hoe men de ziekte zo snel en adequaat mogelijk kan behandelen.

Hoe wordt de diagnose artritis psoriatica gesteld?
Het stellen van de diagnose artritis psoriatica gaat niet door middel van een enkele test. Om erachter te komen of u artritis psoriatica heeft, bezoekt u de reumatoloog. Deze brengt  uw klachten in beeld (anamnese), doet het nodige lichamelijke, laboratorium- en radiologisch onderzoek en legt deze gegevens vast in een dossier.

Met behulp van internationaal vastgestelde diagnostische kenmerken (criteria) wordt de diagnose gesteld. De belangrijkste  criteria zijn de aanwezigheid van huid- en nagelpsoriasis in het heden, in het verleden of in de familie, dactylitis nu of in het verleden doorgemaakt, erosies bij radiologisch onderzoek en de afwezigheid van reumafactoren.
Soms kan het even duren voordat de diagnose met zekerheid kan worden gesteld. Dit komt o.a. doordat er geen bloedtesten zijn voor artritis psoriatica en omdat de klachten het gevolg kunnen zijn van andere gewrichtsziekten.

Medicatie en therapie
De belangrijkste factoren die van invloed zijn op het verloop van artritis psoriatica zijn medicatie en therapie. Hierbij kunt u denken aan pijnstillers, onstekingsremmers, biologicals  en hormonen, maar ook aan fysiotherapie, ergotherapie en andere steunende therapieën. Klik hier voor meer informatie van het Reumafonds over de medicatie. Medicijnen zijn de belangrijkste wapens in de behandeling van artritis psoriatica. Zij kunnen ontstekingen afremmen en blijvende gewrichtsbeschadiging voorkomen. Veel mensen vragen zich daarbij af of ze zelf ook iets aan hun klachten kunnen doen. Hieronder staan een paar mogelijkheden nader uitgewerkt.

Advies, Informatie, Voorlichting  en Educatie
Laat u goed voorlichten en adviseren. Weten wat er met u aan de hand is, en hoe u ermee kunt omgaan is essentieel, want dat leert u ook,  wat u er zelf aan kunt doen. Belangrijk is bijvoorbeeld het hanteren van leefregels: zorgen voor een goede lichamelijke en psychische conditie. Ook is het zinvol om te weten wat uw reumatoloog voor u kan betekenen en wat de spelregels zijn met betrekking tot de afspraken, de therapie en de medicatie. Heel belangrijk is, het regelmatig met uw reumatoloog bespreken van het doel van de behandeling en indien nodig, zowel de doelstelling als de behandeling aanpassen aan de bevindingen. Dit leidt tot een betere afstemming van de behandeling in het individuele geval en dus ook tot een beter verloop van de ziekte. 

Beweging
Voldoende beweging is natuurlijk goed voor uw conditie. Het vermindert het cholesterol en het vetpercentage in het lichaam, hetgeen goed is voor hart en bloedvaten. Bewegen zorgt ook voor sterke botten en gaat botontkalking ( een gevolg van chronische ontstekingen) tegen, houdt de gewrichten soepel en versterkt de spieren. Niet elke sport is echter geschikt als uw gewrichten of pezen ontstoken zijn. Belangrijk is dat u sport binnen uw eigen mogelijkheden. Dit kan altijd in overleg met een fysiotherapeut worden besproken. Lage impactsporten zijn wandelen, fietsen, zwemmen, nordic walking of yoga. Vaardigheden en bewegingsfuncties die eenmaal verloren zijn gegaan, zijn moeilijk terug te winnen. Het is dus van groot belang, dat u voldoende in beweging blijft.

Verantwoord gebruik van de gewrichten
Hoewel u voldoende in beweging moet blijven, moet u als uw gewrichten ontstoken zijn, uw gewrichten niet teveel belasten. Dit kan o.a. door houdingen tijdens het bewegen aan te leren die de gewrichten zoveel mogelijk ontzien en toch in beweging houden. Een voorbeeld hiervan is het gebruik van de grote handgewrichten in plaats van de kleine ( liever de pols dan de vingers). Dit geldt echter niet als de grote gewrichten ook zijn aangedaan. Een ergotherapeut kan u adviseren over hoe u uw gewrichten het beste kunt ontzien. Ook fysiotherapeuten kunnen u leren hoe u op een voor u goede manier kan omgaan met uw gewrichten. Onverantwoord gebruik van de gewrichten kan leiden tot meer schade en zo het verloop negatief beïnvloeden.

Overgewicht
Overgewicht is een belangrijke factor in het verloop van de ziekte. Een normaal gewicht voorkomt overbodige overbelasting van de aangedane gewrichten en pezen, en  maakt bewegen gemakkelijker. Beweging is  van essentieel belang, omdat bewegen een rol speelt bij het gezond houden en voorkómen van beschadigingen van bot en kraakbeen. Tevens speelt beweging een rol bij het herstel van peesproblematiek.

Voeding
Het precieze effect van voeding op uw reumatische klachten is niet bekend. Hier wordt veel wetenschappelijk onderzoek naar gedaan. Bepaald  voedsel lijkt sommige mensen met reumatische aandoeningen te helpen, terwijl anderen er juist meer klachten van krijgen. Er lijkt dus per persoon een  lichamelijke voorkeur voor bepaalde voedselbestanddelen te bestaan, maar of er ook een positieve beïnvloeding is op het verloop van de ziekte is onbekend. Het laatste woord over voeding is echter nog niet gezegd. Belangrijk is in ieder geval om gezond te eten. Wat dat precies inhoudt, kunt u hier terugvinden op de website van het Reumafonds.

Stress
Stress kan een negatief effect hebben op uw huidpsoriasis. Hoewel er  vanuit wordt gegaan dat stress een oorzaak voor het opleven van psoriasis is, is nog niet wetenschappelijk bewezen, dat stress een verergering van huidpsoriasis geeft. In hoeverre er een relatie is van stress met het ontstaan dan wel verergering van artritisverschijnselen bij  psoriasis is evenmin duidelijk.

Het weer
Het weer kan invloed hebben op uw klachten. Koud en vochtig weer geeft bij veel mensen meer pijn en stijfheid. Warmte verbetert pijn en stijfheid. Of het weer ook een positieve of negatieve factor is in het verloop van de artritis is onbekend.

Dit klinkt misschien wat vreemd, maar een dagje strand kan positieve effecten hebben op uw huidklachten. Van huidpsoriasis is bekend, dat zonlicht en zout water een heilzame werking kan hebben op de huidklachten. Daarvan wordt bij de behandeling van huidpsoriasis dankbaar gebruik gemaakt.

 

Lees verder